سیره عملی و رفتاری

شبهه کندی و موضع امام عسکری

گویند اسحاق کندی یکی از دانشمندان و فیلسوفان عراق بود و در میان مردم به علم و [ صفحه ۱۴۵] فلسفه و حکمت شهرت داشت، ولی او اسلام را قبول نداشت و بدین ترتیب بر آن شد تا کتابی دربارهی ناهمگونیهای قرآن بنویسد. زیرا به نظر او برخی از آیات قرآنی با برخی دیگر توافقی ندارد بلکه از تطبیق آنها ناهمگونی مشاهده میشود. لذا دست به نوشتن چنین کتابی زد و همهی هم و غم او در نوشتن این کتاب خلاصه شده بود. روزی یکی از یاران و شاگردان اسحاق، خدمت امام رسید و جریان این کتاب را به آگاهی حضرت رسانید، امام به او فرمود: آیا در میان شما یک مرد هوشمند و رشید موجود نیست تا با برهان و استدلال، کندی را از نوشتن این کتاب بازدارد و او را پشیمان کند؟ شاگردش گفت: ما از شاگردان او هستیم و از نظر علم و دانش نمیتوانیم از پس او برآییم و او را از باور داشتن بازگردانیم. امام عسکری علیهالسلام به او فرمود: آیا آنچه را به تو بیاموزم به او ابلاغ میکنی؟ شاگردش این امر را پذیرفت. امام فرمود من سخنی را به تو میآموزم و تو نزد استاد برو، و چند روزی او را در این کاری که آغاز کرده یاری کن. هنگامی که با او دوست شدی، به او بگو پرسشی به نظرم رسیده میخواهم از شما بپرسم، و او خواهد گفت بپرس. بگو: اگر نازل کنندهی قرآن نزد تو بیاید آیا ممکن است بگوید که «مرادم از معانی این آیات، غیر از آن معانی است که تو برای آن آیات فهمیدهای و درک کردهای؟ استاد خواهد گفت: بلی چنین امری ممکن است. در این هنگام شما به او بگو: «تو چه میدانی، شاید مراد او از آیات قرآن، غیر از معانی باشد که تو فهمیدهای.» شاگرد نزد استاد خویش رفت و به دستور امام مدتی استاد را در امر نوشتن کتاب یاری کرد و با او دوست و صمیمی شد. روزی به استادش گفت: آیا ممکن است که نازل کنندهی قرآن معانیای را اراده کرده باشد غیر از آنچه شما از آیات قرآن فهمیدهای؟ استاد تاملی کرد و به شاگردش گفت: پرسش خود را مجددا بیان کن و شاگرد پرسش خویش را تکرار کرد. استاد گفت: بلی، چنین امری ممکن و محتمل است یعنی ممکن است خدا معنایی غیر از معانی ظاهری آیات قرآن اراده کرده باشد چون کلمات دارای احتمالات است. سپس به شاگرد گفت: حقیقت ماجرا را برایم بازگو چه شخصی به شما این سخن را [ صفحه ۱۴۶] آموخته است؟ شاگرد گفت به دلم افتاد که این امر را از شما بپرسم. استاد گفت: این پرسش، پرسشی مهم و عمیق و بلند مرتبه است و بعید است که از جانب شما باشد. شاگرد گفت: این سخن را از امام عسکری علیهالسلام شنیدهام. استاد گفت: اکنون حقیقت را گفتی و چنین مسائل جز از خاندان رسالت شنیده نخواهد شد. آنگاه کندی تقاضای آتش کرد و همهی آنچه در باب ناهمگونیهای قرآن و آیات قرآنی نوشته بود به وسیلهی آتش سوزاند و نابود کرد [۲۱۹] .
برگرفته از کتاب زندگی امام حسن عسکری علیه السلام نوشته آقای علی اکبر جهانی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *