پاسخ به شبهات, فرزندان و نوادگان

فرزندان امام حسن عسکری علیه السلام

آیا امام عسکری علیه السلام علاوه بر امام مهدی عج الله تعالی فرجه الشریف فرزند دیگری نیز داشته اند؟
عقیدۀ علمای شیعه بر این است که تنها فرزند امام حسن عسکری علیه السّلام حضرت مهدی عج الله تعالی فرجه الشریف می باشند، که در سال ۲۵۵ هـ، متولد شده است که هم اکنون غایب است و به امر الهی ظهور می کند وجهان را پر از عدل و داد خواهند کرد.
مرحوم شیخ مفید (م:۴۱۳) که از اقدم علمای امامیه اند در کتاب شریف (الإرشاد فی معرفه حجج الله على العباد) می فرمایند: ( وَ کَانَ الْإِمَامُ بَعْدَ أَبِی مُحَمَّدٍ علیه السلام ابْنَهُ الْمُسَمَّى بِاسْمِ رَسُولِ اللَّهِ صلی الله علیه وآله الْمُکَنَّى بِکُنْیَتِهِ وَ لَمْ یُخَلِّفْ أَبُوهُ وَلَداً غَیْرَهُ ظَاهِراً وَ لَا بَاطِناً وَ خَلَّفَهُ غَائِباً مُسْتَتِراً عَلَى مَا قَدَّمْنَا ذِکْرَهُ،
/پاورقی ۱- الإرشاد فی معرفه حجج الله على العباد، ج‏۲، ص: ۳۳۹٫/
بدان که امام پس از حضرت ابى محمد حسن بن على علیهما السّلام فرزند آن جناب بود که همنام رسول خدا صلی الله علیه و آله است و کنیه‏اش نیز کنیه آن بزرگوار است، و پدرش امام عسکرى علیه السّلام جز آن جناب فرزندى نه آشکارا و نه پنهانى بجاى نگذارد، و او را نیز در پنهانى و خفاء نگهدارى فرمود چنانچه گفته شد) .
/پاورقی ۲- امام عسکری ارشاد-ترجمه رسولى محلاتى، ج‏۲، ص: ۳۲۳٫/
که این نقل تصریح در عدم وجود فرزندی جز امام مهدی علیه السّلام برای امام عسکری علیه السّلام است.
علمای دیگر از شیعه امامیه همین سخن شیخ را تائید نموده اند.
/پاورقی ۳- فیض کاشانی، علم الیقین فی أصول الدین، ج‏۲، ص: ۹۳۳،سید هاشم بحرانی، مدینه المعاجز، ج‏۸، ص: ۵، اربلی، کشف الغمه فی معرفه الأئمه، ج‏۲، ص: ۴۴۶، اعلام الوری، طبرسی،ج۲ص۱۸۲٫/
مرحوم کلینی در کتاب شریف کافی روایت می کند فردی از امام حسن عسکری علیه السّلام سؤال کرد: آقای من آیا برای شما فرزندی هست؟
حضرت فرمود بله. سؤال کرد، اگر امری اتفاق بیفتد در کجا از او می توانم سؤال کنم؟ حضرت فرمودند: در مدینه
/پاورقی ۴- محمد بن یحیى، عن أحمد بن إسحاق، عن أبی هاشم الجعفری قال : قلت لأبی محمد علیه السلام : جلالتک تمنعنی من مسألتک، فتأذن لی أن أسألک ؟ فقال : سل، قلت : یا سیدی هل لک ولد ؟ فقال : نعم، فقلت : فإن بک حدث فأین أسأل عنه ؟ فقال : بالمدینه . الکافی،ج۱،ص۳۲۸٫شرح اصول کافی، مولی محمد صالح مازندرانی، ص۲۲۶٫/
که ظاهر سؤال نشان دهندۀ این است که راوی گمان نموده که آن حضرت صاحب اولاد نمی باشند اما امام پاسخ دادند که صاحب فرزند هستند.
در میان علمای اهل سنت نیز تعدادی از آنان همین قول را بیان نموده اند.
سلیمان قندوزی از علمای اهل سنت در این رابطه می گوید: (و یقال: إنّه مات بسمّ و لم‏ یخلف‏ غیر ولده أبی القاسم محمّد الحجّه،
/پاورقی ۵- إحقاق الحق و إزهاق الباطل، ج‏۱۲، ص: ۴۷۵/
/پاورقی ۶- (ینابیع الموده) (ج ۳ ص ۱۱۳ ط العرفان بمصر) /
گفته می شود امام عسکری علیه السلام با سم کشته شده و فرزندی غیر از ابوالقاسم محمد حجت علیه السلام از خود بجای نگذاشته است) .
ابن حجر هیتمی نیز در کتاب الصواعق المحرقه
/پاورقی ۷- الصواعق المحرقه: ۱۶۲ الباب الحادی عشر، فصل ۱٫/
همین سخن را گفته است (و لم‏ یخلف‏ غیر ولده أبی القاسم محمد الحجه علیه السّلام و عمره عند وفاه أبیه خمس سنین، امام عسکری علیه السلام غیر از فرزندشان ابوالقاسم محمد حجت علیه السلام فرزندی از خود به جای نگذاشت که عمرش به هنگام وفات پدرش پنج سال بود) .
ابن صباغ مالکی در کتاب (الفصول المهمه)
/پاورقی ۸- ص ۲۷۲ ط الغرى./
می نویسد: (خلّف أبو محمّد الحسن من الولد ابنه الحجّه القائم المنتظر لدوله الحقّ، و کان قد أخفى مولده و ستر أمره لصعوبه الوقت و خوف السلطان ..)، (ابومحمد علیه السلام ازخود فرزندش حجت قائم منتظر را به جای گذاشت، و امر ولادت او را مخفی داشتند بخاطر سختی زمانشان و خوف از حاکمان وقت …) .
نظارت و سختگیری دستگاه خلافت عباسی به بیت امام عسکری علیه السلام به گونه ای بوده که کلینی نقل می نماید: معتمد عباسی چون شنیده بود که از حضرت عسکری علیه السّلام فرزندی باقی مانده درصدد یافتن او برآمد و دستور داد عدّه ای از قابله ها، زنان و کنیزان آن حضرت را معاینه نمایند و اگر آثار حمل در آنها مشاهده شد گزارش کنند.
نقل شده است بعد از شهادت امام عسکری علیه السّلام یکی از قابله ها به کنیزی شک کرد، لذا از طرف خلیفه دستور داده شد که آن کنیز را در محلی تحت نظر قرار بدهند… سرانجام چون اثری از حمل ظاهر نشد آن کنیز آزاد گردید.
/پاورقی ۹- کلینی، کافی، تهران، مکتبه الصدوق، ۱۳۸۱، ج ۱، ص ۵۰۵٫/
معتمد عباسی همچنین برای آنکه وانمود کند که از امام حسن عسکری علیه السّلام فرزندی باقی نمانده و شیعیان از وجود امام بعدی ناامید گردند، دستور داد، میراث آن حضرت میان مادر و برادر امام حسن عسکری علیه السّلام تقسیم شود، این تقسیم ارث دلالت بر این دارد که از نظر دستگاه خلافت از آن امام فرزندی به جای نمانده لذا اقدام به تقسیم اموال آنحضرت نموده بود .
البته در برخی از نقلها برای امام عسکری فرزندانی ذکر شده است که در مقابل نقل مشهور قابل اعتنا نیست.از آن جمله نقلی است که مرحوم حاجی نوری در کتاب (النجم الثاقب) از طریق اهل سنت نقل نموده که آنحضرت دارای چهار فرزند به نامهای (محمد، موسی، فاطمه، عایشه)
/پاورقی ۱۰- از قول نصر بن علی (نجم الثاقب ص ۱۳۶) الثامن عشر: نصر بن علی الجهضمی النصری وهو من ثقات أهل السنه، وقد مدحه الخطیب البغدادی فی تاریخه، وقال الگنجی فی الباب الثامن من مناقبه: – شیخ الامامین البخاری ومسلم،قال فی تاریخ موالید الائمه علیهم السلام فی ذکر اولاد الحسن بن علی علیهما السلام: – ولد للحسن بن علی العسکری علیهما السلام محمد علیه السلام ، وموسى، وفاطمه، وعائشه -./
بوده اند که با توجه به توضیحات فوق بعید به نظر می رسد که آنحضرت غیر از امام مهدی علیه السّلام فرزند دیگری داشته باشند.

معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:
۱- الإرشاد فی معرفه حجج الله على العباد،که این کتاب توسط حجه الاسلام رسولی محلاتی ترجمه شده است.
۲- اعلام الوری، طبرسی، ج ۲٫
۳- کشف الغمه،اربلی.
۴- مناقب آل ابی طالب، ابن شهر آشوب.
۵- سیره پیشوایان اثر مهدی پیشوایی .
۶- منتهی الامال مرحوم شیخ عباس قمی.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *